تا حالا شده که به چیزی نگاه کنید و بعد که چشمتون رو میبندین، هنوز اونو ببنین؟
به این پدیده Afterimage یا پستصویر گفته میشه.
پستصویر میتونه طبیعی یا غیرطبیعی باشه.
به حالت غیرطبیعی و بیماری این پدیده، Palinopsia گفته میشه که از دو واژهی یونانی Palin به معنای دوباره و Opsia به معنای دیدن گرفته شده.
پالینوپسیا میتونه به در بیماریهای مختلف مانند فوتوپسیا (وجود ذارت نور در میدان دیر)، دیسمتروپیا (که به نام سندرم آلیس در سرزمین عجایب هم شناخته میشه که در اون بیمار اشیا رو به صورتهای مختلفی غیر از اون چیزی که هستن میبینه. مثال بزرگتر یا کوچکتر از اندازهی اونا یا نزدیکتر و یا دورتر) وجود داشته باشه.
حالا دلیل Afterimage چیه؟
دو نوع پستصویر داریم.
مثبت که دلیلش هنوز مشخص نیست و کسری از ثانیه طول میکشه و در نهایت به نوع منفی ختم میشه.
احتمالا دلیل نوع مثبت این باشه که نورونها پس از اتمام تصویر، به ارسال سیگنال ادامه بدن و تصویر ایجاد بشه.
برای آزمایش هم میتونین به یه منبع نور نگاه کنید و بعد چشمتون رو ببندین!
نوع منفی به خاطر عدم توانایی نورونها برای ارسال پیام ایجاد میشه.
در حالت عادی، هنگامی که به چیزی نگاه میکنید، چشم به صورت ریز حرکت میکنه و باعث میشه نورونها، پیکسلهای مختلفی رو پردازش کنن و عادت نکنن.
ولی اگه تصویر زیاد بزرگ باشه و یا چشم بیش از حد ثابت باشه، نورونها و گیرندههای نور عادت میکنن و انتقالدهندههای عصبی اونا تموم میشه و دیگه سیگنالی ارسال نمیشه.
این اثر رو در هنگامی که از محیطی با نور زیاد به نور کم میرید مثل وقتی که بیرونید و سپس وارد ساختمان میشین، مشاهده میکنید.
این پدیده با تطابق پیدا کردن لوب اکسیپیتال یا پسسری در مغز همراه میشه.
پدیدهی Neuronal Adaptation یه جورایی شبیه تصحیح رنگ در عکاسیه و باعث ثبات تصویر در نورهای مختلف میشه.
مشاهدهی پسزمینهای ثابت در هنگامی که این تطابقها در حال روی دادنه باعث دیدن پستصویر میشه زیرا مناطقی در مغز در حال پردازش تصویر هستن در حالیکه دیگه نیازی به پردازش نیست.
یه سری نظریههای دیگهای هم برای پستصویر داده شده که دیگه چون یه خورده تخصصی میشن، از حوصلهی بحث خارجه.
پستصویر، پدیدهای طبیعیه که به جز در چند بیماری که گفتم مشکلی نداره و اگه فکر میکنین که ممکنه این حالت در شما پاتولوژی و غیرطبیعی باشه سر خود عمل نکنین و با پزشک خودتون مشورت کنید.
